Wat is een colonoscopie?

Een colonoscopie is een kijkonderzoek van de dikke darm. De arts bekijkt het slijmvlies aan de binnenkant van de dikke darm en eventueel het laatste stuk van de dunne darm. Dit onderzoek gebeurt met een endoscoop. Dat is een buigzame slang van ongeveer één centimeter doorsnede, die via de anus naar binnen gaat. Aan het einde van de slang zit een cameraatje. Hiermee kan de arts op een monitor de binnenkant van uw darm zien.

Voorbereiding op een colonoscopie

Medicijnen

  • Als u bloedverdunners gebruikt, is het nodig dat u één week voor het onderzoek contact opneemt met de arts die u de bloedverdunners voorschrijft.
  • Als u suikerziekte heeft (diabetes mellitus) en daarvoor medicatie gebruikt, dient u ook contact op te nemen met de arts waarbij u daarvoor onder behandeling bent. Het kan zijn dat de medicatie tijdelijk moet worden aangepast.
  • Als u ijzer- of staaltabletten gebruikt, dan moet u tien dagen voor het onderzoek hiermee stoppen.
  • Als u een stoma heeft, neem dan contact op met de stomaverpleegkundige voor ander opvangmateriaal tijdens de voorbereiding.

Voorbereiding thuis

Voor het onderzoek is het belangrijk dat uw dikke darm schoon en leeg is. Hiervoor kunt u thuis laxeren. Zorg ook dat u vervoer van het ziekenhuis naar huis regelt, omdat u na het onderzoek niet zelf mag rijden of fietsen. 

Wanneer wordt er een coloscopie gedaan?

Een colonoscopie wordt gedaan bij:

  • Patiënten met erfelijke aanleg voor darmkanker (bijvoorbeeld het Lynch syndroom).
  • Mensen met ontzettend veel poliepen in de darmen (bijvoorbeeld FAP). 
  • Het vermoeden van een darmaandoening, zoals de ziekte van Crohn of colitis ulcerosa. De coloscopie kan dan helpen bij het stellen van de diagnose. Als blijkt dat je één van beide aandoeningen hebt, krijg je later nog regelmatig een endoscopie van de darmen ter controle. Bij (verdenking van) de ziekte van Crohn bekijkt de arts naast de dikke darm ook nog het laatste stukje van de dunne darm, omdat deze ziekte zich vaak in het laatste deel van de dunne darm bevindt.
  • Het vermoeden van een darmafwijking, gezwel, of poliepen in je darmen hebt, kan de huisarts je naar het ziekenhuis doorverwijzen voor een colonoscopie.  

Tijdens de colonoscopie

Een verpleegkundige of medisch assistente neemt eerst met u een checklist door en meet dan uw bloeddruk, hartslag en het zuurstofgehalte in uw bloed. Daarna mag u zich van onderen uitkleden en op de onderzoeksbank gaan liggen. Vervolgens krijgt u een infuusnaald ingebracht waarmee het roesje kan worden toegediend. Tijdens het onderzoek ligt u op uw zij. De arts smeert eerst de slang en uw anus in met glijmiddel en schuift de endoscoop (een slang) vervolgens naar binnen. Dit kan een drukkend of krampend gevoel geven in uw buik. Via de endoscoop wordt lucht of koolzuurgas in uw darm geblazen zodat deze zich ontplooit. Dit kan voor winderigheid zorgen tijdens het onderzoek. Ook drukt de assistente soms op uw buik, zodat de endoscoop beter door de darm kan. De arts brengt de endoscoop eerst helemaal in tot de dunne darm en trekt deze dan langzaam terug. Bij het terugtrekken wordt het slijmvlies zorgvuldig bekeken. De arts kijkt dan of u bijvoorbeeld zweertjes, ontstekingen, bloedingen, vernauwingen, uitstulpingen van de darmwand (divertikels), poliepen of gezwellen heeft. Bij eventuele slijmvliesafwijkingen kunnen kleine hapjes (biopten) uit het slijmvlies genomen worden om verder te onderzoeken. Ook poliepen (goedaardige gezwellen) kunnen vaak direct worden verwijderd. Dit is overigens niet pijnlijk. Wel wordt het door sommige mensen als vervelend ervaren. Vooral het inbrengen via de anus en het opschuiven van de colonoscoop door de darmen, vinden mensen meestal vervelend. Als je een roesje hebt gekregen, merk je hier uiteraard vrijwel niks van. 

Duur van het onderzoek

Het onderzoek duurt gemiddeld dertig minuten. 

Na de colonoscopie

Wanneer je bent bijgekomen van het roesje, mag je weer wat eten en naar huis. Meestal is dat ongeveer één tot twee uur na de colonoscopie. Na het inwendige darmonderzoek kun je enige tijd last hebben van buikpijn, darmkrampen, winderigheid of een opgeblazen gevoel. Dit wordt meestal veroorzaakt door de lucht die tijdens het onderzoek in de darm wordt geblazen.

Houd er rekening mee dat je niet zelfstandig aan het verkeer mag deelnemen wanneer je een roesje hebt gekregen. Het is dus belangrijk dat je van te voren vervoer regelt van en naar het ziekenhuis.

Uitslag colonoscopie

Indien er geen biopten zijn weggenomen, kan de arts de uitslag van het onderzoek meteen met je bespreken. Wanneer er wel biopten zijn weggehaald voor verder onderzoek in het laboratorium, dan zal de uitslag wat langer duren. Dit is meestal minimaal een week later. De huisarts zal deze dan met je bespreken.

Betrouwbaarheid colonoscopie

Als er geen 'verdachte' weefsels zijn aangetroffen tijdens het inwendig darmonderzoek, wil dat niet met honderd procent zekerheid zeggen dat je geen darmaandoening hebt. Er bestaat namelijk altijd een (zeer) kleine kans dat afwijkingen over het hoofd zijn gezien, doordat de darm bijvoorbeeld niet helemaal schoon was tijdens het onderzoek.

Contact opnemen met arts

U moet contact opnemen met een arts:

  • Als u last heeft van toenemende of aanhoudende buikpijn.
  • Bij koorts.
  • Bij bloedverlies via de anus.

Complicaties/bijwerkingen

Bij een colonoscopie zijn complicaties zeldzaam. Complicaties die eventueel kunnen voorkomen zijn:

  • Darmperforatie (gaatje in de darmwand). De kans hierop is groter als er een poliep is verwijderd, bij een ernstige darmontsteking of bij slijtage in de vorm van uitstulpingen (divertikels).
  • Nabloeding na het verwijderen van een poliep.
  • Bijwerkingen van het roesje. 

Goedgekeurd door: J.W. Poley, MD

Wist je dat?

Een arts die een coloscopie uitvoert

Schone darmen essentieel zijn voor het zorgvuldig kunnen uitvoeren van een coloscopie – een inwendig darmonderzoek? Voedingsrestanten in de darm kunnen er namelijk voor zorgen dat afwijkingen worden gemist en het onderzoek moeilijker is voor de endoscopist. En dus ook langer duurt. Soms mislukt het darmonderzoek zelfs, als de darmen niet schoon genoeg zijn.

In het dossier Voorbereiding Coloscopie lees je hoe je je darmen moet reinigen met laxeermiddel en een speciaal dieet. Per laxeermiddel vind je een handig gebruiks- en innameschema!

Wist je dat?

Er dit jaar ongeveer 74.000 coloscopieën zullen worden gedaan? Heb jij een darmonderzoek gehad, maar twijfel je over de behandelmethoden die je arts voorstelt aan de hand van dit onderzoek? Vraag dan gerust om een second opinion. De Zorgcoach van Zilveren Kruis kunnen je hierbij helpen. Zij regelen een second opinion bij Best Doctors, een netwerk van de beste medische specialisten wereldwijd.

Neem contact op met de Zorgcoach voor een second opinion via Best Doctors! 

AdvertisementAdvertisement-advertorial-